image
گفت‌وگوی روز- با نهایی شدن لیست سه نفره در شورای حقوق بشر

«تا انتخاب گزارش‌گر ایران راهی نمانده است»

26 May 2011

http://radiokoocheh.com/article/108058

اردوان روزبه / رادیو کوچه

ardavan@koochehmail.com

سوم فروردین سال نود – بیست و چهارم مارچ دوهزار و یازده- روزی بود که شورای حقوق بشر سازمان ملل در ژنو پس از جلسه‌های متعدد در طول چند هفته، رای به انتخاب یک گزارش‌گر برای بررسی حقوق بشر در ایران داد.

پیش‌تر از آن نیز «گالین دوپول» و «موریس کاپیتورن» به عنوان گزارش‌گر حقوق بشر در ایران تعیین شده بودند که به جز یک سفر کوتاه آقای دوپول هیچ‌گاه دست‌رسی به اسناد و مدارک در ایران فراهم نشد.

اینک پس از نزدیک به گذشت یک دهه بار دیگر این شورا برای ایران ضرورت تعیین یک گزارش‌گر را اعلام کرده است.

حال پس از رایزنی‌های اعضای این شورا و با توجه به پیشنهادهای طرح شده لیست انتخاب شد‌گان به سه نفر ختم شده است. شورای حقوق بشر از بین این سه نفر در روزهای شانزدهم و هفدهم ماه آتی (ژوئن) یک نفر را انتخاب خواهد کرد.

پس از نزدیک به گذشت یک دهه بار دیگر این شورا برای ایران ضرورت تعیین یک گزارش‌گر را اعلام کرده است

بنابر اشاره نوشته‌ای گزارش عدالت برای ایران:

گروه مشورتی (Consultative Group) متشکل از نمایندگان کشورهای عضو شورای حقوق بشر از کشورهای هند، فنلاند، رومانی، زامبیا و پاناما بودند که طی ۶ نشست رسمی به بررسی کاندیداهای پیشنهادی نشسته و از بین آنان افرادی را که با ملزومات عمومی و هم‌چنین ویژگی‌های کشور مورد نظر خوانایی داشته باشند را انتخاب کردند. این شش نشست با حضور کلیه اعضای این گروه و در تاریخ‌های ۲۰ آوریل، ۴ و ۵ ماه مه و ۱۱ و ۲۰ و ۲۳ ماه می برگزار شد. در میان کاندیداهای احراز پست گزارش‌گری ویژه سازمان ملل، نام نسرین مصفا، رییس مرکز حقوق بشر دانش‌گاه تهران و حسن ضیایی‌فر، رییس مرکز حقوق بشر اسلامی که هر دو از سوی جمهوری اسلامی نامزد شده‌اند به چشم می‌خورد. هم‌چنین نام پیام اخوان، استاد حقوق بین‌‌الملل دانش‌گاه «مک گیل» کانادا نیز در بین کاندیداها ذکر شده است.

اما سوال این است که آیا دولت ایران پذیرای این گزارش‌گر خواهد بود؟

سازمان گزارش عدالت برای ایران در معرفی این کاندیدا‌ها اشاره می‌کند:

این سه نفر، هر سه مرد هستند و دو نفر از آن‌ها، از کشورهای مسلمان می‌آیند.

احمد شهید، اکنون مشاور نخست وزیر مالدیو در سیاست خارجی است. وی از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ وزیر امرو خارجه مالدیو بوده است. او از کوشندگان امضای ۹ تعهد بین‌المللی مربوط به حقوق بشر بوده است و برای اجرای این تعهدات در قوانین داخلی نیز تلاش کرده است.

روبرتو توسکانو در حال حاضر در مرکز تحقیقاتی «وودرو ویلسون» مشغول تحقیق بر روی ایران است وی مدتی هم سفیر ایتالیا در ایران و هند بوده است. او در دانش‌گاه پیزا و دانشگاه لوییز روم نیز مدرس حقوق بشر بوده است.

امین مدنی یک وکیل مدافع حقوق بشر است و در حال حاضر به عنوان وکیل در خارطوم در یک موسسه حقوقی مشغول به کار است. او در عین حال مشاوره نمایندگان عراق و افغانستان را نیز در سازمان ملل عهده‌دار است.

با توجه به این‌که اعضای گروه مشورتی، همگی در مورد احمد شهید متفق‌القول بوده‌اند، به نظر می‌رسد او بخت بیش‌تری نسبت به دو کاندیدای دیگر برای احراز این سمت داشته باشد.

هم‌چنین در خصوص آخرین رخداد‌های صحن جلسه شورای حقوق بشر سازمان ملل در ژنو با «حسن نایب هاشم» فعال مدنی ایران در اروپا و یکی از کسانی که از ابتدا در جلسات این سازمان حاضر بوده است، رادیو کوچه به گفت‌‌و‌گو نشسته است:

آقای نائب‌هاشم ۲۳ مارس یعنی سوم فروردین وضعیت پرونده حقوق بشر ایران به جایی رسید که مسئله تعیین بازرس این سازمان مطرح شد و از پروسه آن تقریبن سه ماه می‌گذرد. آخرین اخبار در ارتباط با تعیین نماینده ویژه سازمان ملل در مورد حقوق بشر ایران چیست؟

بعد از این‌که گزارش‌گر ویژه تعیین خواهد شد کمیسیونی در شورای حقوق بشر که از پنج کشور در پنج نقطه مختلف دنیا هستند که کمیسیون مشورتی رییس شورای حقوق بشر است مسوول خواهد بود که از میان کاندیداهای مقام گزارش‌گری افرادی را انتخاب کند و به اجلاس بعدی شورای حقوق بشر پیشنهاد کند که در این اجلاس در ۱۷ ماه ژوئن گزارش‌گر ویژه ایران قطعن مشخص خواهد شد. از نظر شورای حقوق بشر که از ژوئن تا ژوئن سال بعد است، در سالی که در آن هستیم نمایندگان هند، فنلاند، رومانی، زامبیا و پاناما هستند که این کمیسیون را به منظور بررسی تشکیل می‌دهند. بررسی خود را آغاز کردند و چندین جلسه داشتند و از یک جمع بزرگ ۲۸۳ کاندیدا به جمع ۴۳ نفری رسیده‌اند و از دل این ۴۳ نفر ۳ نفر را به جلسه شورای حقوق بشر که از هفته آینده آغاز خواهد شد، پیشنهاد می‌کنند. در آخرین روز اجلاس ۱۷ ژوئن برابر با ۲۷ خرداد شورای حقوق بشر، مشخص خواهد شد که کدامیک از این سه تن گزارش‌گر ویژه ایران خواهد بود.

اسامی این سه تن چیست و از کجا خواهند بود؟

آقای روبرتو توسکانو از ایتالیا، احمد شهید از مالدیو و امین مدانی از سودان هستند. آقای توسکانو قبلن سفیر ایتالیا در ایران بودند و به مسایل ایران آشنایی زیادی دارند و مسوولیت‌های مختلفی از جمله در شورای حقوق بشر ژنو داشتند. احمد شهید قبلن وزیر خارجه مالدیو بوده و از وقتی مالدیو در جهت دموکراتیزه شدن حرکت کرده، در این روند نقش جدی داشته است. در زمانی که در وزارت خارجه مالدیو بودند این کشور بسیاری از کنوانسیون‌های حقوق بشر را امضا کرده است. امین مدانی در سودان، بیروت و در چارچوب سازمان ملل فعالیت‌هایی را داشتند. این‌ها دیپلمات‌هایی هستند که در زمینه حقوق بشر کار می‌کنند  و هر سه از لحاظ فعالیت در حقوق بشر افراد معتبری هستند اما از نظر آشنایی به مسایل ایران یا دست‌رسی مدافعان حقوق بشر به این افراد ممکن است شرایط متفاوت شود.

امیدوارم تمام ایرانیان و مدافعان حقوق بشر سعی کنند این افراد را بشناسند و از الان تصویری داشته باشند تا در صورتی که هر یک از آن‌ها به این مسوولیت انتخاب شود بعدها در تماس با او قرار بگیرند، آن‌ها را کمک کنند تا به به‌ترین وجه مسوولیت خود را انجام دهند

باید دید شورای حقوق بشر در این سه هفته چه تصمیمی می‌گیرد. امیدوارم تمام ایرانیان و مدافعان حقوق بشر سعی کنند این افراد را بشناسند و از الان تصویری داشته باشند تا در صورتی که هر یک از آن‌ها به این مسوولیت انتخاب شود بعدها در تماس با او قرار بگیرند، آن‌ها را کمک کنند تا به به‌ترین وجه مسوولیت خود را انجام دهند.

اگر این روند انجام شود و این گزارش‌گر که باید به ایران رود، از نزدیک مسایل حقوق بشر را در ایران بررسی کند، فکر می‌کنید با نوع نگاهی که در ایران وجود دارد این مامور ویژه چه عمل‌کردی می‌تواند داشته باشد؟

باید امیدوار بود که بتواند به ایران رود. چرا که گزارش‌گر ویژه کره‌شمالی امکان سفر به این کشور را نداشته یا این‌که گزارش‌گر ویژه برمه تا سال‌ها این امکان را نداشه و با تحولاتی که در برمه در سال‌های اخیر روی داد، بعد از سال‌ها توانست به برمه مراجعه کند. باید امیدوار بود که گزارش‌گر ویژه ایران را راه دهند. آقایان «گالین دوپول» و «موریس کاپیتورن» قبلن خیلی محدود توانست به ایران سفر کنند و بعد از دو سفر امکان سفرهای بعدی را برای آن‌ها فراهم نکردند. گزارش‌گر ویژه موضوعی که قبلن تا سال ۲۰۰۵ توانسته بودند به ایران بروند، اما بعد از آن سال هیچ گزارش‌گر ویژه‌ای به ایران نرفته است. باید تلاش کرد تا فردی که انتخاب می‌شود بتواند به داخل کشور برود و از نظر دادن اطلاعات او را تغذیه کرد. مدافعان حقوق بشر سعی می‌کردند مسایل را به کاپیتورن و گالین دوپول منتقل کنند. هرچند که گالین دوپول امکان تماس با بسیاری از بندها در زندان را نداشت اما با چند نفری که توانستند صحبت کنند، تاحدی روشن کرد که در زندان‌های آن سال‌ها چه می‌گذرد.

این‌ها امکاناتی است که مدافعان حقوق بشر در خارج از کشور باید سعی کند نهایت استفاده را از آن داشته باشند. تلاش گزارش‌گران ویژه این است که حتمن با مدافعان حقوق بشر در داخل کشور تماس داشته باشند امیدواریم این امکان باشد که به افرادی که تلاش‌گر حقوق بشر در داخل هستند بتوانند مراجعه کنند.

 

 

 

 
کلیدواژه ها: , , , , , , , ,

نظر شما چیست؟

image
image
image
image
image
image
image
image
image